Strona główna Planowanie ciąży Diagnostyka prekoncepcyjna – 20 badań przed ciążą

Diagnostyka prekoncepcyjna – 20 badań przed ciążą

Diagnostyka prekoncepcyjna

Polki coraz częściej świadomie podejmują decyzję o macierzyństwie. Jednak  diagnostyka prekoncepcyjna – bo tak właśnie nazywa się skontrolowanie stanu swojego zdrowia przed ciążą, nie jest jeszcze popularna – co skutkuje brakiem informacji na temat najbardziej przydatnych badań. Prezentujemy listę dwudziestu badań, które warto wykonać przed zajściem w ciążę, aby zwiększyć szansę na spokojne dziewięć miesięcy ciąży i zdrowe dziecko.

        1.     Morfologia

To znane ogólne badanie krwi pozwala stwierdzić, czy kobieta planująca ciążę choruje na anemię, cierpi na stany zapalne albo choroby pasożytnicze. W niektórych (rzadkich) przypadkach na podstawie wyniku pojawia się podejrzenie obecności nowotworu. Morfologia jest tania, a wyniki uzyskuje się najczęściej już następnego dnia.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Niewykryta poważna anemia u kobiety może doprowadzić m.in. do zaburzeń zagnieżdżenia się jaja płodowego albo powstania u dziecka wad rozwojowych.

        2.    Badanie moczu

Wyniki badania moczu mogą wskazywać na zakażenie cewki moczowej, problemy z nerkami czy ostre, bakteryjne zapalenie układu moczowego. Samo badanie jest proste i tanie.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Różne infekcje układu moczowo – płciowego, które często nie dają żadnych poważnych objawów, mogą powodować np. poronienia.

        3.    Badanie poziomu glukozy

To badanie, wykonywane na czczo (poproś o nie przy pobieraniu krwi do morfologii) ma na celu stwierdzenie, czy dana pacjentka nie choruje na cukrzycę.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Istnieje wiele niebezpieczeństw dla przebiegu ciąży, które związane są z wysokim poziomem glukozy. Rozpoczynając już od problemów z poczęciem, poprzez poronienia czy wady wrodzone noworodka.

        4.    OB

Nie każdy wie, że skrót „OB” oznacza „odczyn Biernackiego”. Dzięki temu badaniu sprawdza się tempo opadania czerwonych krwinek w próbce krwi przez sześćdziesiąt minut. Bardzo wysoki wynik świadczy o trwającym w organizmie stanie zapalnym.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Trwający, ostry stan zapalny może doprowadzić do poronienia na wczesnym etapie ciąży.

        5.    Lipidogram

Lipidogram to inaczej profil lipidowy – określi twój poziom cholesterolu oraz wartości trójglicerydów. Wynik uzyskuje się po  oddaniu krwi do badania – jak do morfologii. Należy być na czczo przez dwanaście godzin przed pobraniem próbek.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Wysoki poziom cholesterolu może utrudnić zajście w ciążę. Ponadto, jak dowodzą najnowsze badania, dzieci z ciąż „z wysokim cholesterolem” są bardziej zagrożone podobnymi problemami zdrowotnymi w przyszłości.

        6.   Elektrolity

Badanie elektrolitów pozwala na zdiagnozowanie zaburzeń równowagi wodno – elektrolitowej, która występuje m.in. w chorobach nerek. Sód i potas, bo to ich poziomy są sprawdzane podczas tego badania, są niezwykle istotne dla prawidłowego przebiegu ciąży. Do celów diagnostycznych wystarczy próbka krwi.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Następstwa nieprawidłowej gospodarki wodno – elektrolitowej mogą być tragiczne dla dziecka. Poważnym zagrożeniem jest poronienie albo zbyt wcześnie występujące skurcze macicy.

        7.   Próby wątrobowe

W niektórych przypadkach łagodne choroby wątroby mogą nie dawać żadnych objawów, a jednocześnie być bardzo obciążające dla organizmu. Proste badanie przed ciążą pozwala na zdiagnozowanie ewentualnych zaburzeń i odpowiednie postępowanie.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Nieleczone choroby wątroby w ciąży mogą doprowadzić nawet do obumarcia płodu albo przedwczesnego porodu.

        8.   Mocznik

Ocena stężenia mocznika we krwi służy do skontrolowania czynności nerek. Nieprawidłowe wyniki świadczą o prawdopodobnych problemach związanych z układem moczowym, co może grozić nawet poronieniem.

        9.   Pierwiastki i minerały

Badanie żelaza, wapnia całkowitego, fosforu nieograniczonego oraz magnezu są absolutnie niezbędne, jeśli chcemy, aby ciąża miała prawidłowy przebieg. By skontrolować pozom minerałów, wystarczy oddać krew w laboratorium.

Przed czym chronisz swoje dziecko:

  • Niedobór żelaza w czasie ciąży może powodować wady rozwojowe płodu,
  •  zbyt małe ilości wapnia skutkują krwawieniami w czasie ciąży i zaburzeniami kostnymi u dziecka,
  •  fosfor warunkuje prawidłową budowę kości i zębów,
  •  niewłaściwy poziom magnezu może skutkować przedwczesnymi skurczami macicy i nieprawidłowym wzrostem płodu.

       10.   Prolaktyna

Prolaktyna podtrzymuje pracę ciałka żółtego, które produkuje progesteron. Z kolei odpowiedni poziom progesteronu umożliwia donoszenie ciąży do terminu porodu.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Zbyt wysoki poziom prolaktyny bardzo często uniemożliwia zajście w ciążę, za małe jej ilości mogą skutkować poronieniem.

       11.   Cytomegalia

Przed zajściem w upragnioną ciążę warto sprawdzić obecność przeciwciał IgG pod kątem cytomegalii. Ich wysoki poziom oznacza aktywny stan zapalny – czyli „świeże” zarażenie cytomegalią. Proste badanie krwi wykonuje się w laboratorium.

Przed czym chronisz swoje dziecko: W przypadku zajścia w ciążę przy niedawnym zarażeniu się cytomegalią, pojawia się bardzo duże ryzyko, że choroba przeniesie się na dziecko. Niestety, w pierwszym trymestrze ciąży skutkuje to poronieniem.

       12.   Toksoplazmoza

I w tym przypadku najważniejsze jest zbadanie przeciwciał IgG – czyli tych świadczących o przebiegającym w organizmie zakażeniu. Choroba bardzo często nie daje żadnych objawów, a jest bardzo niebezpieczna dla płodu. Badanie przeprowadza się po uprzednim pobraniu krwi od pacjentki.

Przed czym chronisz swoje dziecko:  W pierwszym trymestrze ciąży istnieje 25% ryzyko przeniesienia się choroby na płód. A to zwykle kończy się poronieniem ciąży.

       13.   HBs

Badanie HBs ma na celu stwierdzenie, czy kobieta jest nosicielką wirusa żółtaczki zakaźnej typu B. Jeśli nie jest nosicielką, może rozważyć opcję zaszczepienia się.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Wiedząc o tym, że chorujesz na żółtaczkę typu B, będziesz mogła zabezpieczyć swoje dziecko przed zarażeniem. Jeśli natomiast nie masz w sobie przeciwciał, warto przemyśleć opcję zaszczepienia – bowiem zarażenie w drugim i trzecim trymestrze ciąży może spowodować poród przedwczesny albo obumarcie płodu.

       14.   HCV

HCV to skrót dla wirusowego zapalenia wątroby typu C. Badanie pod kątem obecności przeciwciał polega tylko na pobraniu krwi.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Wiedza o nosicielstwie HCV pozwala zmniejszyć ryzyko przeniesienia się choroby z matki na dziecko.

       15.   HIV

Badanie w celu wykrycia przeciwciał wirusa HIV, prowadzącego do znacznego ubytku odporności, jest niezwykle ważne dla zdrowia noworodka. Wykonuje się je poprzez standardowe pobranie krwi.

Przed czym chronisz swoje dziecko: W przypadku stwierdzenia obecności przeciwciał HIV, już od początku ciąży podejmuje się działania, które mają na celu zmniejszenie ich ilości w organizmie matki. W ostateczności, ryzyko przeniesienia tej bardzo groźnej choroby na dziecko – podczas porodu – spada poniżej 1%.

       16.   USR

USR służy wykryciu groźnej choroby, jaką jest kiła. Zdiagnozowanie jej przed ciążą umożliwia rozpoczęcie skutecznego leczenia antybiotykami.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Wewnątrzmaciczna śmierć płodu lub urodzenie dziecka z bardzo poważnymi wadami rozwojowymi – to następstwa nieleczonej kiły w ciąży.

       17.   Różyczka

Różyczka  jest bardzo niebezpieczną chorobą – przede wszystkim dla nienarodzonego dziecka. Jeśli nie wiesz, czy ją przechodziłaś, powinnaś koniecznie oddać krew do badania. Brak przeciwciał jest wskazaniem do szczepienia i przełożenia starań o dziecko.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Zarażenie się różyczką w czasie ciąży grozi ogromną ilością wad rozwojowych u dziecka. Zakażenie różyczką w czasie pierwszych tygodni trwania ciąży jest wskazaniem do jej przerwania.

       18.   Chlamydia

Zarażenie chlamydią, czyli poważną chorobą przenoszoną drogą płciową, zwykle nie daje poważniejszych objawów u osoby zakażonej. Może jednak prowadzić do bardzo groźnych powikłań w czasie trwania ciąży, dlatego przed poczęciem należy zrobić badanie na obecność przeciwciał.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Konsekwencjami zachorowania na chlamydię w czasie ciąży mogą być: poronienie, odklejenie się łożyska, przedwczesny poród, zakażenia błon płodowych czy wady rozwojowe u dziecka.

       19.   TSH

Badanie hormonów tarczycy (TSH) jest proste (pobiera się krew) i tanie. Odpowiednia praca tych hormonów jest bardzo ważna dla przebiegu planowanej ciąży. Gdy wyniki okażą się nieprawidłowe, trzeba przełożyć decyzję o dziecku, udać się do endokrynologa i rozpocząć leczenie.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Zaburzenia funkcji tarczycy mogą powodować poronienia, przedwczesny poród albo obniżoną wagę u noworodka.

       20.   Cytologia

To proste badanie, które polega na pobraniu wymazu z szyjki macicy. Jego celem jest wykluczenie stanów zapalnych oraz  nowotworu szyjki macicy.

Przed czym chronisz swoje dziecko: Zapalenie szyjki macicy może być bardzo groźne dla dziecka i skutkować zapaleniem błon płodowych i łożyska, przedwczesnym pęknięciem błon, poronieniem czy przedwczesnym porodem.

Zdaniem lekarza

Niestety rzadko lekarz ginekolog wypisuje skierowania na wszystkie badania, które pacjentka chce wykonać w celach diagnostyki prekoncepcyjnej. Za sporą część z nich trzeba wyłożyć z własnej kieszeni. Które więc wybrać? Zapytaliśmy o to lekarza med. dr Martę Andziak z Prywatnej Polikliniki „KAAR – MED” z Warszawy:

– Oczywiście nie trzeba wykonywać wszystkich badań, których celem jest wykrycie wyżej wymienionych schorzeń. By jednak stwierdzić, które z nich są najbardziej istotne, należy dokładne przedyskutować sytuację z ginekologiem. Lekarz, po przeprowadzeniu szczegółowego wywiadu z przyszłą mamą, zdecyduje, jakie badania trzeba wykonać. A rozpoznanie chorób przed zajściem w ciążę umożliwi ich leczenie i uniknięcie powikłań w czasie ciąży oraz zapobiegnie powstaniu wad u płodu. Warto podkreślić, że czasem okres badań i ewentualnego leczenia może się wydłużyć – dlatego zaleca się, aby pacjentki zgłaszały się do specjalisty już 2 – 3 miesiące przed planowanym rozpoczęciem starań o dziecko.

BRAK KOMENTARZY

Dodaj komentarz